Φανή Λούγκλου

Παροχή υπηρεσιών ψυχοθεραπείας για παιδιά, εφήβους και τις οικογένειές τους στην Λήμνο

Αντιμετωπίζοντας το γονεϊκό άγχος


Ποτέ δεν πρέπει να υποτιμάμε την επιρροή που ασκεί ο γονιός στη συμπεριφορά του παιδιού. Αν ο γονιός αντιμετωπίζει προσωπικά προβλήματα, που του προκαλούν άγχος, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα το παιδί να παρουσιάσει δυσλειτουργικές/δύσκολες συμπεριφορές.

Το άγχος των γονιών είναι πολύ μεγαλύτερο σήμερα απ’ ότι σε άλλες εποχές. Κάτω από συνθήκες άγχους, το άτομο δεν μπορεί να λειτουργήσει καλά και επηρεάζονται οι γονεϊκές του ικανότητες. Το άγχος μπορούμε να το ορίσουμε ως προσωπικό (π.χ. εργασιακό), γάμου/σχέσης, γονεϊκό και κοινωνικό (λίγες/καθόλου κοινωνικές επαφές και διέξοδοι, αίσθηση μοναξιάς, ελάχιστη στήριξη).

Έχει ειπωθεί πολλές φορές ότι οι γονείς δεν μπορούν να προσφέρουν στα παιδιά ό,τι χρειάζονται, αν δεν μπορέσουν να διαχειριστούν το δικό τους άγχος. Προκειμένου να φροντίσουν τα παιδιά τους, πρέπει πρώτα να φροντίσουν τον εαυτό τους. Δεν αποτελεί έκφραση εγωισμού το να έχουν κάποιες φορές ως προτεραιότητα τους ίδιους. Αντίθετα, αυτές είναι απαραίτητες στιγμές που ίσως τους κάνουν ακόμα καλύτερους γονείς. Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να διαχειριστούν οι γονείς το άγχος τους. Κάποιοι απαιτούν ακόμα και λίγο χρόνο μακριά από το παιδί, κάτι που δυσκολεύει πολύ τους γονείς, γεμίζοντάς τους ενοχές και τύψεις. Για να μεγαλώσουμε όμως υγιή, ισορροπημένα παιδιά, χρειάζεται πρώτα από όλα να είμαστε εμείς αντίστοιχα υγιείς και ισορροπημένοι.

Συγκεκριμένες ιδέες αντιμετώπισης του άγχους

1. Χαλάρωση: υπάρχουν πολλοί τρόποι, επιλέγουμε αυτόν που μας ταιριάζει (από ένα απλό περπάτημα, μέχρι yoga)
2. Χρόνος μακριά από το παιδί και την οικογένεια: είναι αναζωογονητικό να ασχολούμαστε με ένα χόμπι και να έχουμε λίγο χρόνο για τον εαυτό μας να κάνουμε ό,τι μας ευχαριστεί. Η καλή συνεννόηση και επικοινωνία με το σύντροφο βοηθά, ώστε κάποιος να μένει με το παιδί και κάποιος να έχει λίγο χρόνο ελεύθερο.
3. Χρόνος με το σύντροφο: περνώντας χρόνο με το σύντροφο, χωρίς τα παιδιά, πού και πού, βοηθά στη βελτίωση της σχέσης, στη χαλάρωση και βελτιώνει τις αντοχές μας απέναντι στο παιδί.
4. Κοινωνική στήριξη: οι γονείς είναι καλό κάποιες φορές να ζητούν βοήθεια από την οικογένεια, τους κοντινούς φίλους ή και ειδικούς ψυχικής υγείας. Η βοήθεια μπορεί να περιλαμβάνει τη φύλαξη του παιδιού, συζήτηση και έκφραση συναισθημάτων με φίλους, την αναζήτηση βοήθειας (π.χ. μεταφορά του παιδιού με το αυτοκίνητο), ακόμα και αναζήτηση συμβουλών από ειδικούς.
5. Προγραμματισμός ευχάριστων δραστηριοτήτων: Το άγχος μειώνεται όταν έχουμε προγραμματίσει μια δραστηριότητα που θα μας δώσει χαρά (π.χ. δείπνο με φίλους, βόλτα στο πάρκο με τα παιδιά, σινεμά, κτλ.).
6. Βελτίωση συνηθειών υγείας: Η ικανότητά μας να διαχειριστούμε το άγχος μας βελτιώνεται πολύ όταν ασκούμαστε, τρώμε σωστά, ξεκουραζόμαστε αρκετά και ενίοτε χαλαρώνουμε.
7. Χρήση αποτελεσματικών τρόπων επίλυσης προβλημάτων: Όταν διαπιστώνουμε ότι ερχόμαστε αντιμέτωποι με το ίδιο πρόβλημα ξανά και ξανά, χρειάζεται να αναθεωρήσουμε τους τρόπους που προσπαθούμε να το λύσουμε και να αναζητήσουμε διαφορετικές λύσεις.
8. Ακριβής και λογική σκέψη: Συχνά το άγχος μας προκαλείται από τις σκέψεις μας για τον εαυτό μας, τους άλλους και τα γεγονότα. Μπορούμε να μάθουμε να επαναξιολογούμε και να αλλάζουμε τις σκέψεις μας. Είναι μια διαδικασία που απαιτεί χρόνο, αλλά βοηθά πολύ στη διαχείριση του άγχους και γενικότερα των αρνητικών συναισθημάτων.
9. Διαχείριση θυμού: συνδέεται και πάλι με το πώς σκεφτόμαστε κάποια πράγματα, αλλά τις περισσότερες φορές ο θυμός μας μπορεί να είναι διαχειρίσιμος. Ένα επιπλέον πλεονέκτημα της διαχείρισης του θυμού είναι ότι δρούμε ως παράδειγμα προς τα παιδιά.
10. Χρόνος με το παιδί: αξίζει να περνά κάθε γονιός λίγο χρόνο αποκλειστικά με το παιδί (ή με κάθε παιδί ξεχωριστά), για να χτίσει μια καλή σχέση μαζί του. Γνωρίζοντας καλύτερα το παιδί, κατανοεί πώς μπορεί να αντιμετωπίσει πιο αποτελεσματικά τυχόν προβλήματα που θα εκφράσει το παιδί.

Όλες οι ιδέες συζητήθηκαν επιγραμματικά. Παρ’ όλα αυτά, κάθε ιδέα ξεχωριστά αξίζει να την κοιτάξουμε και να δούμε τι μας ταιριάζει και τι μπορεί να μας βοηθήσει. Εξετάζοντας τι είναι σημαντικό, τις αξίες και τις προτεραιότητές μας, μπορούμε να βελτιώσουμε κάποια πράγματα που προκαλούν άγχος και μας εμποδίζουν από το να είμαστε αποτελεσματικοί γονείς. Άλλωστε σύμφωνα με τη συγγραφέα Jane Wolsey Baadsgaard, «τελικά, μόνο εγώ μπορώ να δώσω στα παιδιά μου έναν χαρούμενο γονιό που αγαπά τη ζωή».